Commons:Pierwsze kroki/Wybieranie licencji

From Wikimedia Commons, the free media repository
Jump to: navigation, search
First steps/License selection in other languages:

Alemannisch | asturianu | català | čeština | Deutsch | English | español | فارسی | français | galego | magyar | italiano | 日本語 | ភាសាខ្មែរ | 한국어 | Nederlands | norsk bokmål | polski | português | română | русский | slovenčina | shqip | suomi | svenska | Türkçe | 中文(简体)‎ | 中文(繁體)‎ | +/−

Pierwsze kroki
Na początku
Przesyłanie plików
Rady i zalecenia
Inne projekty
Jak wybrać właściwą licencję

Wybór licencji to bardzo ważna sprawa, gdyż wszystkie pliki na Commons muszą mieć wolne licencje.

Pamiętaj, że po wybraniu licencji musisz dodać w opisie obrazka odpowiedni szablon licencji, który wyświetli dane na jej temat i warunki użycia grafiki.

Sprawą kluczową jest zatem wyjaśnienie, czy jesteś uprawniony do nadania wolnej licencji plikowi, który chcesz przesłać. Diagram obok stanowi zwięzłe podsumowanie omawianych poniżej kwestii.

Diagram ułatwiający decyzję, czy przesłać dany plik na Commons. (kliknij, żeby powiększyć)

Podstawowe informacje[edit]

  • Generalna zasada: jeżeli umieścisz własną twórczość na jednej z wolnych licencji, nie możesz potem unieważnić udzielonego zezwolenia (możesz tylko złagodzić licencję).
  • Najprostszy przypadek to samodzielnie narysowane obrazki. Fotografie mogą sprawiać troszkę więcej problemów, gdyż każda osoba która jest na zdjęciu musi wyrazić zgodę na jego publikację. Nie dotyczy to zdjęć wykonanych podczas publicznych wydarzeń ani zdjęć osób publicznych - pod warunkiem, że zdjęcie nie zostało zrobione danej osobie w sytuacji prywatnej, lecz w związku z pełnieniem przez nią funkcji publicznych (w szczególności politycznych, społecznych, zawodowych).
  • Dzieła sztuki wystawione na stałe na widok publiczny można w niektórych krajach – np. Niemczech, Szwajcarii i Austrii publikować bez zgody właścicieli tych dzieł dzięki istnieniu zasady wolności panoramy. W uproszczeniu zasada ta głosi, że wolno publikować zdjęcia dzieł sztuki oraz wszelkich obiektów architektonicznych, których właściciele wystawili je na widok publiczny. Nie dotyczy to innych krajów, jak np. Francji czy Belgii, więc np. nie możesz załadować zdjęcia Atomium w Brukseli. W niektórych krajach, w przypadku obiektów i instalacji tymczasowych, wolność panoramy może nie mieć zastosowania. Jeden ze słynnych przykładów to opakowanie Reichstagu w Berlinie przez parę artystów Christo i Jeanne-Claude. W większości krajów musisz mieć zezwolenie również na fotografie eksponatów w muzeach oraz zdjęcia własności prywatnej – zwłaszcza te pokazujące wnętrza wymagają zgody właściciela. W Polsce wolno publikować zdjęcia dzieł sztuki, które da się sfotografować z miejsc publicznych (ulic, parków, skwerów), natomiast trzeba mieć zgodę właściciela obiektu do sfotografowania go z jego prywatnego terenu (np: we wnętrzu domu, stojąc na jego gruncie itd.)
  • Większość obrazków, które znajdziesz w Internecie, nie może być załadowana, chyba że właściciel praw autorskich wyraźnie zezwolił na publikację na konkretnej wolnej licencji. Możesz jednak zawsze poprosić o takie zezwolenie. Jeżeli otrzymasz je e-mailem, prześlij je na adres permissions-commons@wikimedia.org i zacytuj ładując plik. W e-mailu z prośbą o zezwolenie warto zawrzeć standardową deklarację zgody, zamieszczoną na stronie Commons:Szablon zapytania o prawa autorskie.
  • Jeżeli autor dzieła zmarł dawniej niż 70 lat temu, a jego utwór został opublikowany za jego życia, staje się ono własnością publiczną w większości krajów i może być załadowane w zdecydowanej większości przypadków. Stosuje się to również do kopii i reprodukcji wykonanych przez osoby trzecie, gdy nie mają one znamion oryginalnej twórczości wymaganej, aby objąć je osobnymi prawami autorskimi.
  • Więcej szczegółowych informacji na temat praw autorskich i licencji oraz prawa autorskiego obowiązującego w różnych krajach znajdziesz na stronie Commons:Licencja.

Opis niektórych licencji[edit]

Fragment rozwijanej listy wyboru licencji

Pamiętając o podanych wyżej podstawowych zasadach, w większości przypadków powinieneś być w stanie wybrać właściwy sposób udostępniania ładowanego pliku. Przy jego przesyłaniu możesz po prostu wybrać odpowiednią opcję z rozwijanej listy w polu "Licencja" (patrz rysunek obok).

"Own work, all rights released (Public domain)"
"Dzieło własne, wszystkie prawa zrzeczone (własność publiczna)"
Wybierając tę opcję, zezwalasz każdemu na używanie Twojego pliku w dowolnym celu. Użytkownik nie musi nawet podawać, kto jest autorem. Dzieło oznaczone jako własność publiczna nie może być potem ograniczone żadną inną licencją. Inne licencje pozostawiają Ci przynajmniej kilka praw.
"Attribution" and "Attribution share alike" (różne wersje)
Licencje te zostały stworzone przez Fundację Creative Commons. Dwa typy tych licencji są akceptowane na Wikimedia Commons: licencja z warunkiem "Attribution" (uznanie autorstwa)({{cc-by}}) i "Attribution share alike" (uznanie autorstwa, publikacja na tych samych zasadach) ({{cc-by-sa}}). W skrócie licencje z warunkiem "Attribution" wymagają podania autora, podczas gdy "Attribution share alike" zobowiązuje dodatkowo do zachowywania tej samej licencji dla wszelkich zmodyfikowanych wersji — tzw. zasada copyleft.
"GNU Free Documentation License"
GNU Free Documentation License to licencja używana niegdyś przez Wikipedię dla tekstów, i jest starsza niż licencje Creative Commons. Jest podobna do licencji "CC-BY-SA" (uznanie autorstwa na tych samych warunkach), ale dodatkowo wymaga podania pełnego tekstu licencji przy każdorazowym użyciu utworu. Ten warunek sprawia, że licencja ta jest raczej nieporęczna przy druku niewielkich objętościowo utworów, np. obrazków drukowanych na plakatach czy pocztówkach.
"Own work, copyleft. Multi-license with GFDL and Creative Commons CC-BY-SA-3.0 and older versions (2.5, 2.0 and 1.0)"
"Dzieło własne, copyleft. Podwójna licencja: GFDL i Creative Commons CC-BY-SA-3.0 oraz wersje starsze (2.5, 2.0 i 1.0)"
Możesz publikować swoje prace pod kilkoma licencjami. Jest to nawet zalecany sposób postępowania, gdyż pozwala na łatwiejsze korzystanie z Twoich plików.
"I don't know what the license is"
"Nie wiem która to licencja"
Tak naprawdę, nie jest to rzeczywista opcja wyboru – tylko raczej test służący sprawdzeniu, czy wiesz co robisz. Pliki załadowane z tym tekstem po sprawdzeniu będą usuwane - w szczególności te opisane jako użyte na zasadzie dozwolonego użytku (fair use) oraz innych nie wolnych licencjach (jak zezwolenia na wykorzystanie wyłącznie dla celów niekomercyjnych), które nie są dozwolone na Wikimedia Commons.

Jeżeli nie znalazłeś na liście odpowiedniej licencji, możesz wybrać "None" ("Nie wybrano (wpisz ręcznie!)") i ręcznie wpisać szablon licencji. Listę dozwolonych licencji znajdziesz na stronie Commons:Oznaczenia licencji. Jest to sposób raczej dla zaawansowanych, gdyż wymaga znajomości nazwy odpowiedniego szablonu.

Uwagi dodatkowe[edit]

Po wybraniu opcji udostępniania możesz zaznaczyć opcję "Obserwuj tę stronę", aby śledzić wszelkie zmiany dokonywane w Twojej grafice. Na swojej liście "Obserwowanych" możesz sprawdzać kto i kiedy dokonywał zmian oraz zobaczyć szczegóły zmian (po kliknięciu w link). Przycisk "Obserwuj" znajduje się również na górze każdej strony.

Po kliknięciu na "Prześlij plik" być może będziesz musiał to jeszcze potwierdzić, o ile Twoje oprogramowanie uzna tę akcję za niebezpieczną. Po zakończeniu ładowania – co może chwilę potrwać – zostaniesz przekierowany na stronę grafiki. Pamiętaj, aby dodać grafikę do odpowiedniej galerii lub kategorii – jeżeli tego nie zrobisz, innym ludziom będzie ciężko ją odnaleźć. Na przykład zdjęcie przedstawiające Księżyc dodaj do strony Moon. Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronie Commons:Pierwsze kroki/Sortowanie.

Zobacz też[edit]

Strony na Wikimedia Commons: